Lopen door het bos, maar niets zien..

Kent u het gevoel? Door het  bos lopen, maar alles lijkt ééntonig. Even de hond uit laten. Zijn plasje laten doen en snel weer naar binnen. Ploffend in de stoel voor de TV, dan zeggen dat u buiten bent geweest.

Wat heeft u dan gezien? Bent u bewust van waar u zojuist voorbij bent gelopen? Heeft u wel goed rond gekeken? Wat heeft u gemist?

Groen is goed voor u. Groen is ontspanning. Groen moet. Allemaal termen die u bewust moet maken om vooral te genieten van groen. Genieten kan in vele vormen. Ik zou zeggen, vooral niet vergeten gebruik te maken van al uw zintuigen, nieuwsgierigheid, inlevings- en denkvermogen.

U kunt uw geest openen voor alles om uw heen. Doe dit eens voordat u het bos of park binnenloopt.

1. Sta stil en sluit uw ogen voor een tweetal minuten.
2. Luister goed naar de geluiden om u heen.
3. Probeer geuren op te vangen.
4. Kijk goed om u heen, naar boven in bomen,struiken, beneden, links en rechts. Maak eventueel foto's met uw smartphone van bijzonderheden.
5. Stop elke 50 meter en herhaal vanaf stap 2.

Zoek deze bijzonderheden thuis dan eens op, wat heeft uw gezien, gehoord of met de neus opgevangen? Laat u eens verwonderen door uw groene omgeving. Reken maar dat uw eventuele kameraad er ook blij mee is.

Dus naar buiten....gebruik uw zintuigen !

Read More

Het determineren van wilde bloemen en planten.

Zoals met veel organismen is het bepalen van de soort afhankelijk van unieke en een combinatie van eigenschappen. Deze eigenschappen noemen we determinatiesleutels.

Veel paddenstoelen worden gedetermineerd aan de hand van macroscopische bijzonderheden. Die we dus met het oog of klein loepje kunnen waarnemen. Bij planten is dit niet anders. Voor de flora hebben biologen gekozen voor indeling op basis van de bloem en/of vrucht.

Wat hebben we nodig om een wilde bloem (plant) zo goed mogelijk te determineren:

- Juweliersloep of sterke gewone loep.
- Lineaal.
- Geduld.
- Boek met duidelijke deteminatiesleutels.
- Een notitieblokje met potlood en gum.
- Verschillende plekken met veel variatie in planten.

Het juweliers-loepje.

Een ideaal loepje om details te kunnen waarnemen die belangrijk zijn om een juiste deteminatie.
10-20x vergroting is meestal afdoende. Neem bij voorkeur een loepje waarvan het occulair gemaakt is van glas. Een plastic occulair is meestal wat onzuiverder rond de buitenrand en minder duurzaam.

Een lineaal die een stootje kan hebben.
Metaal, met duidelijke afmetingen. Een gleuf in het midden is handig on planten netjes in het midden te houden. Echter zo'n gleuf het is een "nice to have" en geen must.

In principe voldoet een plastic lineaal, echter het "werken" in het veld vereist meestal een stevige uitvoering. Niets is vervelender als je materiaal het begeeft tijdens een onderzoek ver van huis.

Wilde bloemengids van Capitool, deze compacte gids is een plezierige gids om wilde bloemen mee te determineren.
Duidelijke beschrijvingen en een snelle indeling maakt deze veldgids erg plezierig.

In principe is het geen waterdicht systeem om op kleuren te determineren. Longkruid heeft er nog al eens een handje van om na bezoek van insecten de bloem van kleur te laten veranderen. In theorie zou je dan kunnen misdetermineren.

Om toch snel en niet te ingewikkeld de juiste naam bij het plantje te krijgen is het toch "betrouwbaar" genoeg. Als je maar in het achterhoofd houdt dat er uitzonderingen zijn en de lijst niet volledig is.

De veldgids Nederlandse Flora van Henk Eggelte is wat minder compact en heeft een nieuwe, maar volledige determineer methode. Het toepassen van de sleutels vereist wat oefenen. Begin dan met bekende planten, zodat je op een goede manier bekend raakt met de sleutels.

De volledige flora beschrijven merk je ook in het formaat en gewicht. Deze gids werkt niet met de kleuren of geeft je niet veel informatie. De informatie is zeer beperkt tot het determineren. Voor extra informatie zul je andere bronnen moeten raadplegen.

Desondanks steek ik deze maar wat graag in mijn rugzak. Het extra gewicht en beperkte info neem ik voor lief.




Het notitieblokje is natuurlijk wel logisch, je ontdekking moet opgeschreven worden met de nodige kenmerken en wat je opgevallen is aan de plant. Waarom een potlood? Omdat een potlood altijd schrijft. Een pen laat het nog wel eens afweten in het veld. Neem een notitieblokje die je makkelijk kunt omslaan.

Waar moet je op letten ?

Zoals de kop al zegt zijn een aantal kenmerken belangrijk. Wat vooral vergeten wordt is de plaats waar de plant groeit. Kijk naar de grond; zand of klei, licht/schaduw, nat/droog. Zo zul je zien dat iedere soort een voorkeur heeft, of juist geen voorkeur heeft. Bij bloemen is de kleur niet zoveel zeggend, de kleur is vaak wel belangrijk voor insecten. Een insectensoort wordt aangetrokken tot een bepaalde kleur. Een insectensoort heeft dus ook waardplanten. Waardplanten zijn dus planten waar de insect voedsel kan krijgen of kan gebruiken voor de voortplanting. Bij een vlinder is dit bijvoorbeeld heel goed te zien.

Het volgende schema laat zien hoe een volledige (perfecte), tweeslachtige of een hermafrodiete bloem is opgebouwd uit de bloemdelen. Van buiten naar binnen (dus van onder naar boven) zijn te onderscheiden:

9. de bloemstengel

3. de bloembodem

de bloembekleedselen (perianth) of het bloemdek (perigonium), bestaande uit 8. kelkbladen (sepalen) 5. kroonbladen (petalen)

4. de meeldraden (androecium) bestaande uit helmdraad en helmhokjes

2. het vruchtbeginsel (gynoecium) (met 1 of meer zaadknoppen)

7. de stamper - bestaande uit 1. stijl en 6. stempel

De vorm van de steel of tak, bladstand en de vorm van de bladeren. Behaard of onbehaard, de steel rond, gegroefd of vierkant.


Dus.... naar buiten. Wilde planten zoeken....



Bron vermelding: Bloem wikipedia.

Read More

Sporen zoeken (deel 1); wat zie je aan prenten ?

In dit deel wil ik een stukje basis uitleggen over het uitlezen van prenten. Wat zie je precies ? Of wat kun je aan de hand van de prenten vertellen.

In mijn vorige blog heb ik reeds verteld wat je als trackingskit kunt gebruiken.
Mocht je deze nog niet gelezen hebben, lees dat stukje eerst dan wordt het duidelijk wat onder sporen valt en wat je kunt gebruiken in een kit.

Even een korte herhaling wat je kunt zien aan de hand van een prent:

• Diersoort
• Gedrag
• Toestand
• Snelheid
• Richting
• Geslacht (alleen bij afwijkende prenten)
• Leeftijd
• Wanneer was het hier?

Diersoort.
Aan de vorm van de poot/voet kun je snel vertellen met wat voor dier je te maken hebt. Dieren met een hoefvorm zijn planteneters, dieren met een hoef zijn doorgaans (vaak snelle) dieren die leven in een plantrijke omgeving.

Ter verduidelijking:
Veel dieren zijn gedomesticeerd en hebben dus een deel van de eigenschappen verloren, zoals een schaap, geit, hond en kat. Maar hebben nog wel dezelfde oorsprong van de wilde varianten.

Dieren met korte tenen en kussentjes (zoals bijvoorbeeld een hond) zijn dieren die naast snelheid ook kunnen zo stil mogelijk lopen. Dan is bijvoorbeeld sluipen/verrassen een belangrijke factor voor het dier.

Indien de poot/voet voorzien is van langere tenen naast kussentjes is snelheid van minder groot belang. Grip is dan een belangrijkere factor voor het dier.

Zwemvliezen tussen de tenen geeft aan dat het dier een belangrijke binding heeft met het voortbewegen in water.

Bij vogels is ook een onderscheiding te maken tussen vogels die op de grond fourageren en gebruikelijk hun eten uit de bomen en/of struiken halen. Vogels die veel op de grond verblijven (aangepast zijn) zullen 'loopgedrag' vertonen, terwijl vogels die geen loopgedrag hebben, zullen springgedrag hebben waarbij de poten naast elkaar blijven om vooruit te komen. Het patroon van een lopende vogel is waarbij de prent om en om worden neergezet.

Looppatroon verschil.

Gedrag.
Aan prenten kun je zien wat het gedrag is. Waar leeft het dier, heeft hij een hol of bijvoorbeeld een leger. Welke wissels worden er gebruikt. Volg de prenten (en andere sporen) en een aanzienlijke kans dat je deze tegenkomt. Waar jaagt of graast het dier. Is het een solitair dier of leeft het in een kudde. Kortom je kunt een groot deel van het gedrag bepalen in normale toestand.

Toestand.
Met toestand bedoelen we de toestand van het dier op dat moment in de zin van het gedrag. Is het rustig aan het grazen. Zien we extra afdrukken van andere lichaamsdelen op een rust of plek van besluiping. Zien we prenten met een versnelling in combinatie met een snelle uitwijk of plotselinge stop, zoals bij achtervolging (dus meerdere soorten prenten bijvoorbeeld een hert en wolven, of een vogel en een vos). Springen en spelen geeft meestal een onsamenhangend patronenspel, welke pas duidelijk wordt als je de soort goed kent.

Het stappenpatroon voor een aanval.

Snelheid.
Bij veranderende snelheid verandert ook de contactpunten en het patroon waarin de prenten worden geplaatst, naast de afstand. Je kunt aan de hand van het patroon opmaken (afhankelijk van de diersoort) hoe snel het dier zich verplaatst (x/mtr per stap). Bij stilstand heeft een prent de tijd om zich te ontwikkelen en zullen dus duidelijker zijn dan de prent van snelle beweging. Aan de hand van de afbeelding wordt dit meer duidelijk.

Richting.
Als je kijkt naar de stand van de voet, zul je de afwikkeling van de poot/voet kunnen bepalen (en dus ook typische afwijkingen zoals bij mensen met een slecht been). Ook veel dieren hebben een dominante kant oftewel voorkeurs kant zoals mensen links- of rechtshandig zijn. De dominante kant is meestal iets gespierder en heeft een diepere of bredere prent in verband met afzetting. Bij plotselinge uitwijking is dit heel duidelijk te zien. Indien het dier naar links uitwijkt zul je merken dat de prent links dieper is, dan rechts en er rechts een verdrukking is van de grond, dus breder. Voor rechts geldt dit natuurlijk omgekeerd. Bij tenen zul je ook een verandering zien. Wat dacht je van een stop ?  Diepe indruk met aan de voorkant een gestuwd bergje zand of modder. Zo'n uitwijking is vooral goed te zien in zachtere grond, in harde grond is dit niet (altijd) goed te zien.  

Geslacht.
Indien het vrouwlijke- of mannelijke geslacht van het dier een afwijkende prent of looppatroon heeft. Dit kan zijn een andere stand van de poot/voet van de prent, afwijkende loop, andere prentvorm of een grotere c.q. kleinere prent. Het vereist meer ervaring om dit snel te kunnen zien, meestal ook een gehele serie van prenten.

De achterpoten staan verder uit elkaar.

Leeftijd.
Als je weet hoe groot het spoor kan zijn als de soort volgroeid is, kun je een inschatting maken of leeftijd en grootte. Er zijn natuurlijk een boel factoren die dit bemoeilijken zoals o.a. storing in de groeifase door voedselgebrek en het soort grond waar de prent op gemaakt is. Dus het schatten van leeftijd is nooit exact.



Wanneer was het hier?
Als je dit kan, dan mag je jezelf best een expert noemen. Bepaalde grondsoorten hebben een verval proces veroorzaakt door wind, regen en invallen van grond. Het invallen is afhankelijk van de samenstelling van de grond. Een vette kleigrond zal minder snel invallen dan een overwegend zandgrondsoort. Ik vind dit nog steeds erg moeilijk om er dan een tijdsfactor aan te hangen en kan hier eigenlijk geen goed advies geven. Ook omgevingfactoren zoals activiteiten kunnen verval versnellen of zelf totaal de prent onbruikbaar maken.


TIP:  Heb je een hond of kat ? Neem deze mee naar een stuk grond met zand, laat deze een aantal prenten maken en bekijk deze goed. (ja, op de knieën !) Neem je tracking kit mee ! Natuurlijk wel foto's en aantekeningen maken.

Natuurlijk is er nog veel meer te leren over dierensporen. Ik heb hier slechts een aantal puntjes aangehaald. 
 
Wil je meer weten over diersporen ? Bij het IVN wordt regelmatig een deel workshop gegeven, zoals uilenballen uitpluizen. Er zijn ook diverse bushcraft- en outdoorscholen die zo'n cursus aanbieden.


Dus naar buiten !! Prenten zoeken...



Gebruikte afbeeldingen zijn van Rick Curtis, Outdoor Action Program, The Trustees of Princeton University.

Read More

Ode aan spam oftewel outdoor chinees..

Dit is een ode aan spam oftwel luncheonmeat. Luncheonmeat is een ideaal stukje geperst vlees in een blik. Veelzijdig en simpel. Toch wordt vaak gekozen voor een (vaak ook lekker) droogzakje. Maar niets, althans in mijn ogen, verslaat het zelf kokkerellen in de bush. Het koken van water en een droogzak vullen, 20 minuten wachten is voor mij meestal iets te simpel.

Het combineren met eetbare planten is al een stuk beter en een prima begin om eetbare planten te herkennen. Neem een goede veldgids mee en je komt een heel eind.

Terug naar de spam (luncheonmeat), in 1937 begon Hormel Food Corperation in de V.S. met dit stuk vlees in blik. Door gemalen schouderham te combineren met water, zout, aardappelmeel en sodium nitraat om te conserveren. De blikken zijn redelijk licht en voorzien van ongeveer 300 gram vlees. Neem de blikken met een treksluiting, dat scheelt onhandig wiebelen met een blikopener. In Nederland werd luncheonmeat na de 2e wereldoorlog gemaakt door Zwanenberg (Zwan). Het blikje werd door de Amerikaanse soldaten geïntroduceerd in Europa en werd een blijvertje. Europa had behoefte aan veelzijdig vlees wat simpel bewaard kon worden.

Met de kaasschaaf plakjes snijden en op brood. Of blokjes door de macaroni, schijven bakken als hamburger of als chinees...chinees ?? Ehh... juist. Outdoor Chinees. Dus ook in het bos tijd voor de chinese keuken.

Benodigdheden:  billy-can en eventueel een pannetje om te bakken, een lepel en een scherp mes. Hete kooltjes van het houtvuur om op te koken.

Het recept:

• 1 blik spam (luncheonmeat)
• 3 eetlepels olie
• snuf peper
• zout naar smaak (ik voeg geen zout toe persoonlijk)
• 1 lombokje
• 1 teen knoflook
• 1 groene paprika
• 1 ui
• 1 pakje zoet-zure saus
• water (zie pakje zoet-zuur)
• 2 kopjes snelkookrijst

Zet alvast de rijst op, kijk op het pak voor de kookvoorschriften. Snij de spam in blokjes, uien iets wat grof, de paprika in blokjes. De lombok ontdoen van de zaadjes en snijdt deze in fijne ringetjes. (Tip: niet in je ogen wrijven). Kneus de knoflook, ontdoe deze van het schilletje en snij het teentje fijn.  Giet de rijst af en zet deze opzij. Pannetje of billy-can op het vuur met de olie, bak nu de blokjes spam lichtbruin aan. Uien en paprika, peper en lombokringetjes erbij en regelmatig roeren. Haal de pan of billy-can van de kooltjes. Gooi de inhoud van de zoet-zure saus erbij. Blijf even roeren en na 20 seconden de aangegeven hoeveelheid water. Blijf roeren tot de saus gebonden is. Warm de saus eventueel op.

Gooi wat rijst op je bord of in de messtin. Paar lepels spam met zoet-zure saus op de rijst en smullen maar. Na het sprokkelen en hakken is dit de lekkere oosterse maaltijd die je doet likkebaarden.

Natuurlijk kun je de maaltijd aanvullen met wat zevenblad, zelfs het toevoegen van zoete bramen is een optie.


Dus naar buiten... outdoor chinees maken.

Read More

Quest of..... voorjaarspronkridder (Part 1).

Paddestoelen zoeken is soms als een quest, zeg maar gerust een expeditie. Ik heb een hele lijst met paddestoelen die ik graag een keer wil fotograferen. Helaas komen paddestoelen niet op commando naar boven. Er zijn wel wat regels, zoals een opgewarmde grond, het juiste grondtype, de goede bomen en voldoende regen. Maar verder is het gokken en op gevoel.

Deze keer een dagje vrij..dus op jacht naar de voorjaarspronkridder. De voorjaarspronkridder (3x woordwaarde) is een eetbare paddestoel, met een redelijk eenvoudig te determineren voorkomen. Plopt uit de grond zo rond april-mei en is lid van de orde van anekdotes. Eerst wat sleutels van deze hoffelijke paddestoel:

• Te vinden in weilanden, bermen, bosranden en onder heggen.
• De hoed heeft een doorsnede van 5-10 cm en is half bolrond tot vlak met een golvende rand.
• De hoedkleur varieert van wit tot licht geelbruinachtig in het centrum van de hoed.
• De steel is 4 tot 7cm hoog en 1-2 cm dik. 
• De kleur van de steel is wit.
• De lamellen zitten zeer dicht opeen en zijn wit en bevatten witte sporen. 
• De smaak is meelachtig. 

Foto van Wikipedia.

We weten waar we naar moeten zoeken, dus jas aan, rugtas mee en de deur achter ons in het slot.

Een wandelingetje is altijd lekker. De vorige dagen volop zon en hierna voldoende vochtige nachten.De geur van nat humus trekt door het wandelgebied, een goed voorteken !



De laantjes door, goed kijken naar links en naar rechts...

Oeps ik word ingehaald door een grasmaaivoetuig op het wandelpad. Dat belooft niet veel goeds. Dadelijk zie ik alleen nog voorgesneden plakjes. Na eental minuten loop ik langs het hertenkamp het park in. Zo te zien hebben ze hier nog niet gemaaid. Lopende langs het water zie ik een meerkoet door het gras lopen. Deze meerkoet heeft kaplaarzen aan, althans dit schiet bij mij te binnen bij het zien van de ietswat grijzige verdikkingen aan de poten. Verderop in het water zijn een paartje futen de jongen aan het voeren.

Een jonge fuut zwemt naast de ouders en de hele jonge kroost zit veilig op de rug. Samen verzorgen ze de jongen en verdelen netjes de taken. Futen hebben een uitgebreid baltsgedrag. Wat zeer vermakelijk is om naar te kijken.

Goed.. tijd om verder te gaan. Het pad loop ik verder af, kruis het fietspad en daar zie ik wat wits in de stuiken. Dat zou mooi zijn. Eenmaal dichterbij zie ik inderdaad een hoopje wat hoopgevend is. Met grote passen stap ik op het witte hoopje af.

Zakdoekzwam

Naaahhh.. een zakdoek, weer zo'n bekende zakdoekzwam. In een straal van 30 meter ligt het vol met zakdoekjes. Maar goed, het pad is nog lang, dus vol goede moed naar het volgende gedeelte van het park.


Op bepaalde plekken in dit park staat het met september en oktober vol met paddestoelen. Helaas zag ik niets wat uberhaupt in de buurt kwam van een paddestoel.

Bij de splitsing wist ik nog een plek waar daslook voorkomt, eens kijken of hier nog wat van bloeit. Daslook moet je spaarzaam gebruiken in een gerecht, want het is al snel overheersend. Er zijn een aantal gerechten waar daslook een heerlijke toevoeging is. Misschien iets voor een volgende keer.

Daslook bloemen

Prachtige lelie-achtige bladeren, het is niet voor niets dat ze soms verwisseld worden met het lelietje-van-dalen, welke giftig is. De bloemen zijn echter totaal verschillend, ook de aanhechting van het blad is anders.
Ze staan nog steeds op de lijst van beschermde planten, gelukkig niet meer op de rode lijst. De plant is mijnsinziens bezig met een goede comeback.

Nu langs wat bosranden, echter ook hier geen voorjaarspronkridder. Verderop steekt er iets boven het korte gras uit. Schrale troost, het is wel een paddestoel. Maar niet wat ik zocht....

De quest naar de voorjaarspronkridder duurt voort, warmer edoch regenachtig weer voorspeelt. Beter kun je je niet wensen toch ?

Dus naar buiten... voorjaarpronkridders zoeken.

Read More

Bushcraft schijf van 5 en 16e editie bushcraftweekend

De schijf van 5, wie kent dit niet ? Zo niet, dan even een korte beschijving. De schijf van 5 was een onderdeel over gezond eten. Eten werd verdeeld in 5 onderdelen die je dagelijks zou moeten eten voor een gezonde levensstijl.

Voor bushcraft kun je dit ook zo indelen, echter zijn dit 5 tips die het bushcraften een stuk makkelijker maken. Die 5 tips kunnen echter van alles zijn, voor het maken van vuur tot de uitrusting, eetbare planten, paddestoelen, weetjes of feitjes.

De bushcraft schijf van 5 beschijf ik op een forum van Tornak Bushcraft. Hierop schrijf ik (en iedereen die wat toe te voegen heeft) iedere week een nieuwe schijf van 5.

Te vinden op URL:  tornakbushcraft.forum2go.nl

Hier kunt u praktische vragen stellen over diverse bushcraftgerelateerde onderwerpen. Het is een openbaar forum, u hoeft dus geen cursus te volgen of gevolgd te hebben. Wellicht interessant.

16e Bushcraftweekend te Hoenderloo.

Afgelopen 26-28 april 2013 was het 16e Bushcraftweekend te Hoenderloo. Wat was het weer een fantastische editie. Met 40 workshops, speciale gast Willow (ex Woodlore - Ray Mears) 5 winkeliers met speciale aanbiedingen en niet te vergeten bijna 200 deelnemers. Onder een gemoedelijke sfeer vonden gelijkgestemden elkaar weer om kennis te delen. Ik kan niet genoeg benadrukken wat een unieke bijeenkomst dit is. Van eetbare planten tot vuurmaken, uitrustingsadviezen tot broodbakken.

Workshop looien van een zalmhuid

Voorbereiden van een wildstoofpot

 Workshop lepel snijden

 Ook de kinderen komen ruim aan bod

De vuurboog, altijd even spannend

Knopen, een handig onderdeel

Een 5-tal winkeliers met speciale aanbiedingen

In het najaar is er weer een bushcraftweekend, deze wordt 2 maal per jaar gehouden. Soms is er een wintereditie, hiervoor moet u wel uw uitrusting aanpassen vanwege de temperatuur. Kijk op www.stichtingbushcraft.nl voor de volgende editie

Dus naar buiten... bushcraften!

Read More

Leerbewerken ontspannend en verslavend tegelijk

Veel bushcrafters hebben last van het crea-bea virus, dat betekent vaak zelf knutselen. Waar een groep bushcrafters zelf messen maakt (smeden), zijn er ook veel bushcrafters die aan de slag gaan met met stoffen en/of leer. Zelf je uitrusting maken geeft een gevoel van voldoening. Leerbewerken is verslavend, maar geeft ook rust. 2x meten en 1x snijden is een gouden regel (goed onthouden). Het is zeker geen goedkope hobby (welke wel?) en niet erg vergevingsgezind bij fouten.

U kunt al beginnen met een minimale uitrusting; wat zadelmakersnaalden, een els (soort priem), goed stanleymes, tang, een groefsnijder, sterk draad, snijmat en een metalen lineaal.

Hier op de foto ziet u wat gereedschap. Linksboven een groefsnijder, een tang met platte bek, een els en een vork. Achter het tasje ligt een polijstwiel voor de randen.

Rechts ziet u een project in wording. Het tasje is uitgesneden en de rand is voorzien van een versiering (lacing). Met de els worden gaten gestoken voor de riemlussen. Gebruik altijd een snijmat of -blok voor dit soort werkzaamheden. Bij deze tas is het leer pigskin (dit leer heeft kenmerkend gegroepeerde gaatjes aan de binnenkant).

Op deze foto links zijn we weer een stap verder, de onderdelen worden in elkaar gezet en er onstaat al zichtbaar een tas. De lacing dient als versiersel en gelijk als draad om de onderdelen bij elkaar te houden. Met gewaxte garen naai ik de riemlussen op de juiste plek.

Het binnenwerk is klaar. Let goed op de juiste volgorde van het in elkaar zetten. De voorkant van de tas wordt ingeregen met de lacing. In het midden is de bevestiging voor het slotje klaar, deze zit aan de binnenkant waar je later zeer moeilijk bij komt. Tijdens het rijgen komt er steeds meer kracht op de tas te staan. Door de tas te masseren komt deze steeds beter in vorm. Ronde hoeken aan de onderkant geven trekkingen in het leer. Het tussenstuk is dan ook niet recht, maar aflopend naar binnen. Hierdoor verminder je deze krachten in het tussenstuk.

Dit is het eindresultaat ! Na een boswandeling nog even het houtje gesneden voor het slotje. Het houtje is gebrand en heeft een nachtje in de olijfolie gelegen.







In winkels zoals Boomsma, Strieder of Brisa (Finland) kunt u terecht voor een arsenaal aan gereedschap en natuurlijk het leer zelf.
Tandy Leather Shop is ook een winkel met een volledig assortiment, echter niet goedkoop. Mocht u het gewoon een keer willen proberen dan kunt u tweedehands leer verzamelen (denk aan oude tassen of een bankstel), of duiken in de graaibak bij de lokale lederwarenhandel. Ook op de vrijmarkt kunt u op zoek naar oude tassen of zelfs gereedschap.
 
Happy leathering !

Read More

Groot Hoefblad brengt je dichterbij de natuur...

De lente begint en er komen plotseling van die mooie roze bloemen op steel op lang de waterkant. Ik zie nog geen bladeren, die komen kennelijk later pas. Die bladeren kunnen aardig groot worden en zijn in de vorm van een paardehoef.
Zie zo, groot hoefblad is de naam. Waterkanten staan er vol mee in Nederland, in België ook. Zoals veel planten in de natuur is ook groot hoefblad een bijzondere plant. Groot hoefblad is tweehuizig en alleen de vrouwlijke bevatten nectar.

De plant geeft een mooi aanzien op de waterkant. Schitterende bloemen op een aar en die volle grote bladeren. Toch is de bijnaam 'allemansverdriet', de wortelstokken zijn wat minder fraai en zeer moeilijk te verwijderen. Veel waterbeheerders zien de plant dan ook als een plaag.

Maar groot hoefblad is meer dan een plaag. Een waardplant voor de groot-hoefbladboorder (zeldzaam) die de plant van boven tot onder gebruikt. Als rups maakt de vlinder gebruik van deze plant. Eerst in de stengel, naarna in de wortelstokken. Vanaf juli tot september tranformeert de rups tot vlinder en rust veelal op de grote bladeren. In de volle zon geeft de plant ook schaduw geeft aan andere insecten en vissen. Mensen gebruikten de bladeren veelal als parasool of paraplu.

Naast de functie als veredeld afdakje zijn er ook interesses vanuit een andere hoek. Onderzoekers hebben regelmatig onderzoek verricht naar deze plant. Hij heeft ook een aantal medicinale werkingen. Alhoewel alle delen oneetbaar zijn (gifstoffen: pyrrolizidine alkaloïden), blijken extracten van de plant zeer goed tegen hooikoorts en migraine te werken.

De extract zou petasine bevatten en is verantwoordelijk voor dat het slijmvlies in de neus slinkt, doordat het de aanmaak van leukotrienen en het vrijmaken van histamine blokkeert. Histamine en leukotrienen spelen een belangrijke rol in de hooikoorts allergie.

Ook is het extract van groot hoefblad een probaat middel tegen migraine. Op langere termijn blijkt bij testen de migraine aanvallen tot 60% te zijn afgenomen.

Wat meer valt terug te lezen op deze site: IOCOB

Dankzij deze plant zou zomaar alle smoesjes kunnen verdwijnen om geen frisse lentewandeling te maken in de natuur...


Dus naar buiten...groot hoefblad zoeken.

Read More

Natuur in Nederland

Nederland en zijn natuur.

Veel Nederlanders hebben een haat-liefde verhouding met de natuur. Velen zijn er weg van en anderen vinden dat Nederland te klein is voor een behoorlijk stukje natuur.

Hoe vaak hebben we in het verleden een mooi stuk natuur veranderd in een park. Waar eerst een leuk stuk bos stond, vol stoppen met palen, geasfalteerde paden en wegwijspaddestoelen. Bang dat we verdwalen ? Of willen we juist zo veel als mogelijk mensen uitnodigen het stuk bos te gebruiken ?

Hoe "verdeel" je het bos onder zoveel mogelijk bezoekers zonder dat je het gevoel krijgt van een park met veel bomen ? Is reguleren is het antwoord ?

Maar is het bos ook niet om juist even de regeltjes en verplichtingen achter je te laten. Loslaten van je dwangmatige smartphone en verplichtingen. Even rust in je hoofd en niet 150 keer per dag kijken of je toevallig iets gemist hebt. De connectie terug met de natuur. Wanneer komt het punt dat we een natuurgebied achter schermen gaan plaatsen zodat mensen niets meer kunnen aanraken, plukken, ruiken, proeven en van dichtbij bekijken ? Dus de connectie met de natuur nauwelijks meer mogelijk is ? Alles alleen nog van plaatjes en foto's bekijken. In mijn visioen alleen nog maar te bezoeken, door zware hekken, in een safari-jeep met de lokale boswachter (uitstappen verboden).

Eigenlijk is dit een oproep aan al die ambtenaren, ontwerpers en beleidsbepalers. Laat ons alstublieft gewoon weer een keertje verdwalen in onze groene omgeving. Stop met die paaltjes om de honderd meter, terug met dat avontuur. Bepaal je eigen pad. Laat uw stem horen aan de beheerders van uw natuuromgeving !

Natuurbeleving kent vele vormen, het IVN, KNNV of Bushcraft, om een paar te noemen, laten ieder van een eigen kant de pracht van de natuur zien.

Het IVN organiseert regelmatig wandelingen onder leiding van gidsen, activiteiten in uw gebied zijn terug te vinden op www.ivn.nl Stichting Bushcraft zet zich in om bushcraftkennis te verspreiden. Op 26 april is alweer het 16e bushcraftweekend, ditmaal in Hoenderloo, waar vele interessante workshops zijn te volgen. Zie www.stichtingbushcraft.nl voor meer informatie. Inschrijven kan vanaf 11 maart 19:30 a.s. (plek voor 150 personen).



Dus naar buiten...uit je luie stoel en op avontuur !

Read More

In het bos...waar haal ik pizza vandaan ?

Thuis ben je vaak van alle gemakken voorzien. Diepvriezer, koelkast, wasmachine, koffiezetapparaat....

Meestal is de diepvriezer en koelkast thuis goed gevuld. Wanneer je besluit om je rugzak te pakken en van de natuur te genieten, kun je niet zoveel meenemen. Dan is het zaak je etenswaren zo te kiezen dat je met de weinige ingredienten toch iedere keer een andere maaltijd tovert.

Nu kun je gerust die maaltijdzakken halen bij de buitensportzaak (sommige zijn verrassend goed van smaak), maar ik vind buitenkoken met ingredienten van onderweg en wat basis in de rugzak een heerlijke culinaire combinatie. In het voorjaar is er daslook (smaakt heerlijk door een salade), de brandnetel (ietswat spinazie-achtig) is er bijna het hele jaar door. Wat paddestoelen die met hun bijzondere smaak een waardevolle aanvulling zijn. Eikels die voor de koffie zorgen.  Meer dan genoeg om op te noemen, voor je het weet zie je het bos aan voor een supermarkt.

Pasta en rijst zijn goede basisingredienten, ook aardappelen kun je prima meenemen en zijn een goede vulling voor een suddergerecht. Een goed sudderpannetje is stiekem toch mijn favoriet, slowfood bij een activiteit waarbij ik lekker kan onthaasten, een sudderpot laat de smaken heerlijk samensmelten tot een goddelijke maaltijd (iets voor een volgende blog).

Soms heb je gewoon ordinair trek in pizza en dan ben je geneigd even het gsmmetje te pakken. Maar welke bezorger durft nog het bos in ?

Helaas dan wordt het toch maar ... gewoon zelf maken. Pitabroodjes, potje pastasaus, wat ham of chorizo en natuurlijk wat lekkere kaas. Pitabroodjes zijn ook een prima vervanging voor brood of bannock, even vullen met kaas en (gevriesdroogde) bieslook, roosteren tot de kaas gesmolten is en de buitenkant goudbruin... Maar deze keer is het pizza.

 

Snij de plakken chorizo of -ham in vierkantjes. Smeer 2 eetlepels pastasaus op het pitabroodje. Strooi wat kaas over de pastasaus en vervolgens de topping (choriza of ham dus). Buitenkoken vereist wat meer geduld dan thuis het eten koken.

Om je pizza te bereiden heb je 3 mogelijkheden;

- Op een steen tussen hete kooltjes (5-10 minuten), let op de kaas die moet goed gesmolten zijn.
- Aan de rand van het vuur, regelmatig de pizza draaien, wederom is de kaas een goede indicator. Deze methode duurt wat langer.


- Oventje maken. Dit kan bijvoorbeeld met platte stenen en zand. Makkelijker is 2 mestins die je over elkaar kan klappen of een mestin met deksel. Pannetje met deksel. Ongeveer 8-15 minuten.


Als buitenkok weet je dat kooktijden kunnen verschillen afhankelijk van het vuur, vandaar de kaas als indicator.

.

Zie hier het resultaat, een heerlijk pizzaatje. Maak er gerust een stuk of 3 per persoon. Natuurlijk is het toevoegen van andere ingredienten aanbevolen.

Zoals ieder gerecht moet je de ingredienten nemen die jij het lekkerste vind. In de buitenlucht smaakt eten toch lekkerder. De pastasaus gaat meestal toch mee in de rugzak om een lekkere pastamaaltijd te maken. Ook kun je voorgebakken balletjes gehakt in plakjes snijden en als topping gebruiken in plaats van de chorizo of ham. Balletjes gehakt zijn lekker door de pastasaus of door een soep. Een geroosterd pitabroodje met jam is prima om 's ochtends de dag mee te beginnen. Zo kun je dus heerlijk varieren met de spullen die je bij je hebt.

Dus naar buiten... pizza's maken..

Read More

Zonder paddestoelen geen kabouters ?

Nederland kent ongeveer 4000 soorten paddestoelen. Ongeveer...nogal een vage uitspraak. Buiten een vaste groep, zijn er ook soorten die komen en gaan. Onder de noemer paddestoel denken we vaak aan de onderstaande schimmel, de vliegenzwam. Schimmel .. ja schimmel, deze kleurrijke verschijningen zijn de vruchten van schimmels die zich via sporen verspreiden, welke schimmeldraden of zwamvlokken vormen.

Met behulp van de wind worden tientallen- tot miljoenen sporen meegenomen naar een nieuwe kiemplek. Het is een soort schieten met hagel en hopen dat een spoortje ooit op de juiste plek terecht komt. Want iedere soort schimmel is toch wel gespecialiseerd en moet dan op een voor hem ideale plek terechtkomen. Voor de ene tussen de bladeren, voor de ander op een beschadiging van een bepaalde soort boom.

Paddestoelen zijn er ook nog eens in verschillende maten, vormen en kleuren. Wat een pracht en praal, Alhoewel het hele jaar paddestoelen te vinden zijn, is de herfst toch wel de meest productieve periode in het jaar.
Hun functie in de natuur is een schone zaak, ze breken namelijk stoffen af, waar bepaalde bomen en planten, maar ook dieren van kunnen profiteren. Ze zijn dus vooral nuttig, ook al zijn er veel niet zo mensvriendelijke varianten. Ongeveer 23 soorten zijn dodelijk giftig voor de mens en veel meer ongenietbaar, waar veel dieren er vrolijk van kunnen snoepen. Insecten smullen er van en zijn er vaak als eerste bij. Veel zwammen zijn dan bij ontdekking al aangevreten. Toch zijn er een aantal zeer de moeite waard, buiten hun pracht, bijzonder smakelijk zoals eekhoorntjesbrood en de kastanjeboleet.

Laatst bij een wandeling in 'Het Kralingse' hebben we toch meer dan 40 verschillende soorten gezien. Waar je bij het merendeel toch onachtzaam aan voorbij zal lopen. Het is noodzaak om rustig en met een scherpe blik te zoeken. Een paddestoelengids, vergrootglas, zaklampje en spiegeltje naast je camera zijn handige hulpjes. Vergeet je statief niet voor de macrofoto's.

Wimperzwammetjes en Paarse Knoopjes zijn voorbeelden van paddestoelen waar je snel aan voorbij loopt. Onder deze paddestoelen wonen geen kabouters, deze zijn te klein. Naar mijn idee zijn kabouters zo wie zo seizoensmensjes en trekken weg met het goede weer. Paddestoelen zijn erg gevoelig voor de weeromstandigheden. Bepaalde soorten floreren alleen bij voldoende vochtig weer in combinatie met de juiste temperatuur. Zo kan het zijn dat u 2 dagen later andere soorten kunt ontdekken.

De IVN, Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten bij u in de buurt hebben regelmatig themawandelingen. Onder begeleiding kunt kennismaken en genieten van o.a. de paddestoelenpracht.in ons landschap. Als u heel goed kijkt ziet u misschien nog wel een kabouter ! ;-)

IVN - www.ivn.nl
Staatsbosbeheer - www.staatsbosbeheer.nl
Natuurmonumenten - www.natuurmonumenten.nl

Dus naar buiten....paddestoelen zoeken.

Veel plezier,

The Trailtraveller.

Read More

Waar zijn de mannetjes eenden ?

Ik zat laatst bij een hele interessante klas van de IVN Rotterdam, waarin een vogelkenner mijn ogen opende. Natuurlijk ging het over een heleboel vogels, maar specifiek een opmerking over de wilde eend. Het was mij wel eens opgevallen dat er in de sloot geen woerden (mannetjes eend) meer waren. Waren ze verjaagd ? Klusje klaar..wegwezen ? Het enige wat ik zag waren luid kwakende vrouwtjes. Waar zijn de woerden gebleven ?

Ik was bewust even naar het park gelopen waar altijd veel eenden verbleven. Ook daar dus alleen de vrouwtjes. Mysterieus verhaal..... Tot na de nuttige opmerking van de vogelaar.

De woerden waren er dus wel, het toverwoord was 'eclipskleed'. Dit eclipskleed krijgen ze tijdens de ruiperiode, direct na het broedseizoen. Het broedseizoen van de eenden is van augustus tot september (afhankelijk van de temperatuur). Tijdens het wisselen van kleed, kunnen de woerden bijna een maand lang niet vliegen omdat ze zowel slag- als staartpennen verliezen. Het kleed is ogenschijnlijk hetzelfde als die van de vrouwtjes eenden.

Woerden trekken zich tijdens deze periode meer terug tussen de vegetatie, waar het eclipskleed prima camoufleerd. Aangezien de ruiperiode veel energie kost, is zo'n camouflerend kleedje dus noodzaak. Ook ganzen kennen dit fenomeen van het verwisselen van kleed voor de ruiperiode. In de winterperiode worden weer paartjes gevormd, klaar voor het volgende seizoen.

Toch zijn er nog een aantal verschillen tussen de woerd en het vrouwtje; De kop lijkt iets gedrongener, dus wat ronder. De snavel is geel bij de woerd, deze kan minder geel worden in de rui. De vrouwtjes kwaken luid en woerden maken een zachter geluid. De ogen van een vrouwtje lijken vaak wat meer geknepen, van het mannetje wat ronder.

Zo zijn die veel geziene 'gewone' wilde eenden, toch weer een beetje bijzonder.

Op de foto rechts staan een paartje in het gewone verenkleed. Boven het vrouwtje en onder de woerd, welke dus kort van kleed veranderd. Eenden eten verschillende soorten voedsel; grassen, waterplanten, vissen en insecten. Maar in de stad is de bekende korstje brood een welkome afwisseling. Bij ieder watertje zijn ze wel te vinden, van slootje tot grote wateren.

Er zijn naast gedomesticeerde (witte) eenden ook soepeenden, dit zijn kruisingen van wilde met gedomesticeerde eenden. En hebben een variatie aan verenkleden.

Dus naar buiten...eendjes kijken (vergeet het brood niet, kun je ze mooi van dichtbij op de foto zetten).

Read More

Een blog...

Na heel lang twijfelen heb ik besloten om een blog te beginnen. Niet dat er geen bushcraft blogs zijn, maar ik hoop de lezers mee te nemen in mijn ervaringen en avonturen binnen de outdoor wereld. De term outdoor is eigenlijk alles wat je buiten beleefd. Maar ik beperk mijn blogging in het contact met de natuur, weliswaar in het ruimste zin des woord.

Ik geloof dat juist de natuur de stabiliserende factor is in de 'snelle' wereld waarin we leven. Groen geeft rust, groen geeft eigenlijk alles wat we nodig hebben.

Als bestuurslid van Stichting Bushcraft en actief lid van het IVN ben ik zeer betrokken bij organisaties die verweven zijn met het 'groen beleven'.

Natuur is immers geen ding wat we voorzichtig moeten koesteren en -aanbidden, maar juist actief betrekken in ons buitenleven. Natuur is iets facinerends, prachtig, inventief- en spannend tegelijk.

Kijk maar naar de verandering van de zomer naar de herft, kleurenpracht en paddestoelen alom. Dieren die van de vruchten eten en zich druk voorbereiden op de winter.

Waarom groeit die paddestoel of -plant daar ?
Hoe komt die boom daar ? Welke dieren leven hier ? Zijn hier eigenlijk insecten ? Ik zie sporen van dieren, maar welk dier is dit ?
Mooie bessen aan die struik, kan ik die zomaar eten ?

Allemaal vragen die onderdeel worden van deze blog, met verrassende verhalen of vergelijkingen. Om U en uw (klein)kinderen te laten zien dat de natuur beleven helemaal niet saai is ! In de natuur en met zijn materialen is veel te doen, dat hadden onze voorouders al heel goed ontdekt. Hoera ! We gaan weer op ontdekkingstocht !

Vaak betrek ik mijn zoon in de activiteiten. Al die game-consoles zijn natuurlijk prachtig, Wii, Xbox en playstations met schitterende spelletjes en mogelijkheden. Het naar buiten krijgen van de spruitjes is dan ook geen eenvoudige taak. Scholen laten op dit gebied vaak een steek vallen. Bang voor vieze kleding. Het 'witte broeken syndroom' noem ik dit altijd. Boze ouders van kinderen die met vieze kleding thuis komen. Kinderen horen juist vies te worden, dat is namelijk gezond...

Hoe vaak hoor je niet 'Bah...een insect dat is eng, Pas op ! Hij kan giftig zijn'. Zelfs vele grote mensen rennen net niet gillend weg. (Fijn zo'n voorbeeldfunctie...zucht) Tot dat je uitlegt dat zo'n insect best nuttig is, wat ie doet en helemaal niet geinteresseerd is in mensen. Dan is er ineens een 'begrip', dat alles een doel heeft in de natuur !

Met vriendelijke groet,

The Trailtraveller 

Read More